ANAFİLAKSİ: TANIMLAMA ve BULGULAR


Anafilaksi (anafilaktik şok) allerjik reaksiyonların en şiddetlisidir. Dakikalar içinde ortaya çıkar ve çok hızlı seyreder. Vücuttaki tüm doku ve organları etkiler.

Ağır anafilaksi vakaları bazen ölümle sonuçlanabilir.

Anafilaksiyi daha iyi anlayabilmek için bir örnekle açıklayalım: Allerjim.com web sitesinde sunulmuş olan tüm allerjik hastalık bulgularını bir araya getirin...

Astımda görülen nefes darlığı, solunum sıkıntısı, boğulma hissi; allerjik rinitte görülen burun ve göz kaşıntısı, burun akıntısı, hapşırma nöbetleri; ürtikerde görülen vücutta kaşıntılı kabarıklıklar; anjioödemde görülen şişlikler; gıda allerjilerinde görülen karın ağrısı, bulantı, kusma; ve tüm bunlara ek olarak tansiyon düşüklüğü ve kalpte çarpıntı...

Anafilaktik reaksiyonun şiddetine bağlı olarak bu bulguların tamamı ya da birkaçı birlikte görülebilmektedir.

BAŞLANGIÇ BULGULARI
İç sıkıntısı ve ölüm korkusu

Ciltte kaşıntı ve kızarıklık

Baş dönmesi ve bayılma hissi


SOLUNUM YOLLARI BULGULARI

Burun akıntısı, Hapşırma

Ses kısıklığı, Boğazda dolgunluk ve boğulma hissi

Göğüste sıkışma hissi

Solunum yetmezliği

Vizing (hışıltı)



CİLT BULGULARI

Ciltte karıncalanma,

Ürperme

Sıcak basması

Tüm vücutta kızarıklık

Ürtiker ve Anjioödem



MİDE-BARSAK SİSTEMİ BULGULARI

Bulantı-Kusma

Karın ağrısı,

Karın krampları

İshal

KALP VE DAMAR SİSTEMİ BULGULARI

Tansiyon düşüklüğü

Taşikardi (çarpıntı)

Kalp ritim bozuklukları



NÖROLOJİK BULGULAR

Baş dönmesi-Bayılma

Oryantasyon bozukluğu

Nöbet - Şuur kaybı - bayılma

İdrar veya gaita kaçırma


Anafilaksi çok hızlı seyredebilen bir klinik tablodur.

Ani olarak başlar ve dakikalar içinde şiddetlenir.

Bunu bir dinamit fitilinin yanmasına benzetebiliriz. Kısa sürede müdahale ve tedavi edilmesi gereken bir durumdur. Yani dinamite ulaşmadan fitilin söndürülmesi gerekir.

Eğer vaktinde tedavi uygulanmaz ise şok tablosu ortaya çıkar ve hastanın hayatını tehdit eder bir durum ortaya çıkar.

doktor bey yazılır mı böyle şeyler al işte midem bulanıyor,tansiyonum da düştü gibi,başım da mı dönüyor ne kızarıklık yok ama galiba kesin anafilaksi oldummm

ANAFİLAKSİ: TEDAVİ ve KORUNMA



Anafilaksi nasıl tedavi edilir?
Esas olan anafilaksinin ortaya çıkmasını önlemektir. Ama bu çoğu kez mümkün olamaz.

Anafilaksi bulguları ortaya çıktıktan sonra ise süratle tedavi edilmesi gerekir. Bu tedavinin bir sağlık kurumunda ve doktor tarafından yapılması gerekir.

Ancak anafilaksinin ne zaman ve hangi ortamda ortaya çıkacağını önceden tahmin etmek mümkün değildir. Kuşkusuz kişilerin sürekli bir doktor ile birlikte gezmesi de mümkün değildir.

Peki ne yapmak gerekir? Durum çok mu umutsuz? Hayır!

Anafilaksiden korunma ve acil durumlarda kendi kendine tedavi

Korunma denince akıla gelmesi gereken şey, kişilerin daha önce şiddetli allerjilere neden olmuş maddelerden uzak kalmasıdır. Açıklayalım: Kişide

Arı allerjisi varsa, arı sokmasını önleyecek tedbirlerin alınması...

İlaç allerjisi varsa allerji yapan ve kimyasal yapısı benzer ilaçların kullanılmaması...

Gıda allerjisi varsa sorumlu gıdanın ve sorumlu gıdayı içermesi muhtemel gıdaların tüketilmemesi.
...

Allerjenden uzak kalma her zaman mümkün olmayabilir ve anafilaksi bulguları aniden ortaya çıkabilir. İşte bu durumlarda kullanılmak üzere bir takım acil tedavi kitleri hazırlanmıştır. Yurdumuzda bu tür kitler ticari olarak satılmamaktadır ama gerektiğinde allerji uzmanları tarafından hastalara bu tür kitler hazırlanabilmektedir.

Ayrıca acil tedavide en önemli ilaç olan adrenalin (epinefrin) otoenjektör adı verilen otomatik ilaç salıveren iğneli sistemler halinde satılmaktadır. Acil durumda hasta bu iğneyi kendi kendine uygulayabilmekte ve sağlık kurumuna yetişecek değerli zamanı kazanabilmektedir.

Ayrıca diğer kronik hastalıklarda olduğu gibi, acil durumlarda doktor müdahelesini kolaylaştıracak tanıtım kartları taşınmalıdır. Bu kartlarda kişinin adı soyadı, allerjisi olan maddeler, acil durumda uygulanması gereken ilaç, ulaşılması gereken telefon numaraları vb bilgiler yazmalıdır. Yurt dışında bu amaçla geliştirilmiş kolye ve bilezik şeklinde acil durum tanıtım malzemleri vardır (medic-alert).

SONUÇ OLARAK

Hastalıklar insan yaşamının bir parçasıdır ve onlarla yaşamayı bilmek gerekir. Anafilaksi de bu durumlardan birisidir. Şiddeti ne olursa olsun anafilaktik bir reaksiyonla karşılaşmış olan kişinin mutlaka bir allerji uzmanı tarafından değerlendirilmesi gerekir.

Allerjist anafilaksinin nedenini ortaya koyacak gerekli test ve tetkikleri yaptıktan sonra, kişinin daha sonraki yaşamında benzer bir olayla karşılaşmaması için gerekli önlemleri anlatacak, eğer tekrarlarsa kişiye kendi kendine acil tedaviyi uygulamayı öğretecek, şüpheli durumlarda danışmanlık görevini yerine getirecektir.